امروزه فراهم کنندگان داده ها رو به افزایش است و از این رو میزان یا حجم داده ها نیز رو به رشد خواهد بود. در علوم رایانه داده های پیوندی (Linked Data) مفهوم یا روشی است که به انتشار داده ها شاره دارد. این انتشار داده (Data Publish) با ایجاد ارتباط یا پیوند هایی میان منابع داده ای صورت می گیرد.

داده های پیوندی (Liked Data) اطلاعات موجود بر روی وب را به صورت یک مجموعه داده سراسری فراهم می کند که آنرا وب داده ها می نامند. توسعه دهندگان می توانند در یک لحظه بر روی منابع داده متفاوتی پرس و جو ها را اجرا کنند، در صورتی که چنین چیزی در تکنولوژی های سنتی پیچیده و زمان بر خواهد بود.

بنابراین برای ساختن وب داده­ ها (Web of data)، باید حجم انبوهی از اطلاعات بر روی وب، در غالب یک فرمت استاندارد و قابل خوانده شدن و پردازش و تفسیر شدن توسط ماشین ­ها، وجود داشته باشند. برای رسیدن به این هدف از ابزرها و تکنولوژی­ های وب معنایی (Semantic Web) استفاده می شود.

علاوه بر این، نه تنها دسترسی به داده ­ها مهم است بلکه مشخص کردن روابط میان آنها نیز اهمیت دارد. داده­ های پیوندی به مجموعه ­ای از منابع داده (Data Source) اشاره دارد که بر روی وب به یکدیگر وابسته و مرتبط (Interrelated) هستند. بنابراین می توانیم اهداف داده های پیوندی که از وب معنایی کمک می گیرد را بر اساس همین چند خط را به صورت زیر خلاصه کنیم:

۱ – منابع داده مختلفی بر روی وب وجود دارند که برای بدست آوردن اطلاعات جامع، لازم است آنها را به هم پیوند دهیم.

۲ – هدف از پیوند دادن داده ها پیدا کردن ارتباط میان آنها است.

داده­ های پیوندی روشی است که از آن برای پیوند دادن و انتشار دادن داده ­های موجود بر روی وب استفاده می شود به گونه ای که این داده ها توسط انسان و ماشین قابل خواندن و تفسیر شدن باشند. داده های پیوندی از چارچوب توصیف منبع (Resource Description Framework یا RDF)، برای توصیف منابع داده و اسپارکیوال (Sparql) برای اجرای پرس و جو (Query) بر روی داده های با فرمت RDF استفاده می کند.

بنابراین وب معنایی تنها در مورد قرار دادن داده ها بر روی وب نیست، بلکه به پیوند دادن این منابع داده اشاره دارد، به گونه ای که انسان و ماشین بتوانند این داده های پیوند شده را بخوانند و درک کنند. چارچوب توصیف منبع یا RDF اصلی ترین مبحثی است که در داده های پیوندی مطرح می شود. در واقع چارچوب توصیف منبع امکانی است که با آن داده ها در غالب فرمت استاندارد بیان می شوند، به طوری که قابل خوانده شدن و تفسیر شدن توسط ماشین و انسان باشند.

چارچوب توصیف منبع

سیستم­ های اطلاعات پزشکی، دارای مدل­ های متفاوتی برای ارائه داده ­ها هستند، بنابراین نخستین گام در ارائه یک سیستم یکپارچه، ارائه داده ­ها از منابع ناهمگون به صورت یک فرمت استاندارد و مشترک است که توسط چارپوب توصیف منبع صورت می­گیرد.

چارچوب توصیف منبع استانداردی (resource description framework یا rdf) است که اشیا وب را به عنوان بخشی از توسعه وب معنایی مدل می کند. rdf تنها مختص وب معنایی نیست و در موارد بیشتری مورد استفاده قرار می گیرد. rdf هر حقیقت را به صورت یک سه تایی (triple) نمایش می دهد که با پیوند دادن این سه تایی ها به یکدیگر اطلاعات جامع تر فراهم خواهد شد.

چارچوب توصیف منبع یک استاندارد بر اساس زبان xml است به طوری که منابع داده ای صرف نطر از نوع و مدل آنها، توسط چارچوب توصیف منبع برای درک،خواندن و پردازش شدن توسط ماشین و برنامه های کاربردی توصیف و آماده می شوند. به طور مثال DBPedia حقایق را به صورت خودکار از ویکی پدیا استخراج می کند و آنها را در غالب فرمت rdf به منظور اجرای پرس و جو بر روی آنها ارائه می کند.